Gdański Teatr Wybrzeże to jedna z najważniejszych i najbardziej cenionych instytucji kulturalnych w Polsce. Niezwykle prężna i słynąca z nieszablonowego podejścia do przygotowywanych spektakli. Jak można przeczytać na oficjalnej stronie, Teatr Wybrzeże co roku wystawia ich około pięciuset, w tym około 10 premier, a rocznie odwiedza go niemal 100 tysięcy widzów. Kunszt artystyczny potwierdza znakomita frekwencja, wysokie noty krytyków i liczne nagrody zdobyte na najważniejszych festiwalach teatralnych. Realizacja dźwięku w tak znamienitym miejscu jest niewątpliwie bardzo ciekawym i zarazem pełnym wyzwań zajęciem. Aby dorównać poziomowi artystycznemu spektakli i sprostać ich wymaganiom, akustycy pracujący w Teatrze Wybrzeże mają do dyspozycji najwyższej klasy rozwiązania dostarczone przez firmę Polsound z Łomianek. Zapewniają one nie tylko bezkompromisowy dźwięk, ale umożliwiają też dowolną konfigurację systemu dopasowaną do scenografii i wizji reżysera.

Teatr Wybrzeże dysponuje kilkoma scenami: Dużą Sceną, która obecnie przechodzi gruntowną przebudowę, Sceną Kameralną w Sopocie – również w remoncie, Czarną Salą im. Stanisława Hebanowskiego, Sceną Letnią w Pruszczu Gdańskim oraz sceną Stara Apteka i sceną Malarnia. Te dwie ostatnie znajdują się w budynku przy ul. Teatralnej w Gdańsku i na nich właśnie skupimy główną uwagę.

System nagłośnieniowy Starej Apteki i Malarni opiera się na dużej ilości źródeł punktowych pochodzących z oferty marki Meyer Sound.

Biorąc pod uwagę specyfikę pracy, system nagłośnieniowy, który trafił do Starej Apteki i Malarni, musiał spełniać określone wymagania. Poza doskonałym przetwarzaniem dźwięku, równie ważna była jego elastyczność zastosowań. – Potrzebowaliśmy systemu uniwersalnego i takiego, który można szybko przewiesić w zależności od wymagań spektaklu – mówi Marcin Raatz, realizator dźwięku Teatru Wybrzeże. – Chodziło nam o to, żeby nie zamykać się w tradycyjnym podziale na widownię i scenę z zamontowanym na stałe systemem, ponieważ w naszym teatrze nie zawsze tak jest. Czasami gramy spektakle podczas, których widzowie siedzą na scenie, a aktorzy grają na widowni – dodaje Marcin Raatz.

DiGiCo SD10-24 to doskonałe rozwiązanie do małych reżyserek i stanowisk o mniejszej powierzchni, oferujące wyjątkową jakość dźwięku oraz funkcjonalność.

Z uwagi na powyższe, zdecydowano się na dużą ilość źródeł typu Point Source pochodzących z oferty marki Meyer Sound. Rozwiązania tego producenta cieszą się wysoką renomą wśród użytkowników teatralnych na całym świecie i można je znaleźć w najbardziej prestiżowych salach. – To prawdziwy przeskok technologiczny dla naszego teatru i rozwiązanie wielu dotychczasowych problemów – komentuje Marek Mankiewicz, realizator pracujący na scenie Stara Apteka.

Do gdańskiego teatru trafiły szerokopasmowe zestawy UPJ-1P wyposażone w przetwornik średnio/niskotonowy o średnicy 10” i 3” driver kompresyjny umieszczony w obracalnej tubie o dyspersji 80° w poziomie i 50° w pionie. Ponadto dwudrożne zestawy głośnikowe UPQ-D1 oparte na 15” przetworniku niskotonowym i 4” przetworniku wysokotonowym. Propagacja tego modelu, podobnie jak w przypadku UPJ-1P, wynosi 80° x 50°, dzięki czemu jest w stanie zapewnić równomierne i symetryczne pokrycie dźwiękiem szerokiego obszaru widowni, a także wyjątkowy stosunek mocy do gabarytów przy zachowaniu stosukowo niskiej masy. W skład systemu nagłośnieniowego dostarczonego przez specjalistów z firmy Polsound wchodzą również zestawy ULTRA-X40 bazujące na dwóch skośnie zamontowanych przetwornikach 8” i ulokowanym pomiędzy nimi 3” driverze z obracaną tubą o dyspersji 110° × 50°.

Do realizacji spektakli wystawianych na Scenie Letniej w Pruszczu Gdańskim oraz spektakli granych wyjazdowo, akustycy mają do dyspozycji najmniejszy model konsolety w ofercie angielskiego producenta – SD11. Obecnie jest on wykorzystywany do streamingu przedstawień.

Za przetwarzanie najniższych częstotliwości na obu scenach odpowiadają subbasy Meyer Sound 900 LFC wyposażone w 18” przetwornik pracujący w zakresie częstotliwości od 31 Hz do 125 Hz. Wszystkie wymienione modele to konstrukcje aktywne, co oznacza, że każdy z nich jest napędzany wbudowanym wzmacniaczem mocy wspomaganym układami optymalizującymi jego pracę. Wszystkie modele są również fabrycznie zestrojone w celu uzyskania maksymalnej powtarzalności ich parametrów elektroakustycznych. Ułatwia to pracę realizatorom dźwięku, którzy przy pomocy dedykowanego programu MAPP XT mogą w łatwy sposób zaprojektować dowolne konfiguracje nagłośnieniowe, zgodne z wymogami przedstawienia. Co więcej, zastosowany system elektroakustyczny oparty na aktywnych źródłach punktowych można w łatwy sposób wykorzystać do kreowania niezwykle popularnych w nowoczesnych inscenizacjach efektów przestrzennych, jako dodatkowy element podnoszący atrakcyjność spektaklu dla widzów.

Stara Apteka oraz Malarnia dysponują niezależnymi systemami mikrofonów bezprzewodowych Shure ULXD, po 16 kanałów na każdej scenie.

W nawiązaniu do słów o nieszablonowym podejściu do realizacji spektakli w Teatrze Wybrzeże, należy wspomnieć o bezkompromisowej konstrukcji mechanicznej zestawów głośnikowych Meyer Sound oraz ich odporności na wodę i inne niesprzyjające warunki pracy. Każda z dostarczonych kolumn wykonana jest w technologii „waterproof” oraz ma komplet wszystkich możliwych uchwytów, co zapewnia szerokie możliwości instalacyjne. Te możliwości są chętnie wykorzystywane przez zespół teatru, co potwierdza realizator Marek Mankiewicz: – To często pomijany aspekt, a dzięki różnorodnym uchwytom mamy wręcz nieograniczone możliwości montażu i dostosowania systemu do wizji reżysera i scenografii, co bardzo ułatwia nam pracę.

Dzięki zastosowaniu cyfrowej sieci Optocore realizatorzy mają możliwość podłączania dosłownie wszystkiego, niemal w każdym pomieszczeniu teatru.

Na scenach Stara Apteka oraz Malarnia pracują konsolety DiGiCo SD10-24. Doskonałe rozwiązanie do małych reżyserek i stanowisk o mniejszej powierzchni. To modele wręcz idealnie skrojone na potrzeby wymienionych scen, oferujące wyjątkową jakość dźwięku i funkcjonalność przy mniejszych gabarytach. Dodatkowo teatr dysponuje większym modelem SD10 zakupionym z myślą o remontowanej Scenie Kameralnej w Sopocie. Do realizacji spektakli wystawianych na Scenie Letniej w Pruszczu Gdańskim oraz spektakli granych wyjazdowo, akustycy mają do dyspozycji jeszcze jeden, najmniejszy model konsolety w ofercie angielskiego producenta. SD11, bo o nim właśnie mowa, oferuje między innymi 48 kanałów wejściowych i, podobnie jak większe modele, najwyższej jakości przetwarzanie dźwięku 48/96 kHz. Wszystkie konsolety zostały dostarczone w zestawie z serwerami Waves Extreme i Axis One oraz kompletem pluginów ProShow.

Dostarczone zestawy głośnikowe zapewniają bezkompromisowy dźwięk i umożliwiają dowolną konfigurację systemu dopasowaną do scenografii i wizji reżysera.

Ważnym elementem, bez którego trudno wyobrazić sobie współczesne inscenizacje, są bezprzewodowe systemy mikrofonowe. Stara Apteka oraz Malarnia dysponują niezależnymi systemami Shure ULXD, po 16 kanałów na każdej scenie. Wśród wykorzystywanych mikrofonów znajdują się doręczne modele Shure SM58 i Beta58 oraz nagłowne mikrofony DPA współpracujące z beltpackami ULXD. Odsłuchy personalne dla aktorów stanowią sprawdzone i niezwykle funkcjonalne systemy Shure PSM900 i PSM1000, gwarantujące doskonałą jakość dźwięku i niezawodną transmisję radiową.

System inspicjencki w Teatrze Wybrzeże opiera się na cyfrowych rozwiązaniach firmy Clear-Com. W jego skład wchodzą między innymi interkomowe stacje bazowe rozmieszczone w strategicznych miejscach, takich jak stanowisko inspicjenta, stanowiska realizatorów dźwięku i oświetlenia oraz garderoby.

Cały system nagłośnieniowy jest spięty opartą na światłowodach cyfrową siecią Optocore, której serce stanowi AutoRouter Route66. Takie rozwiązanie gwarantuje wyjątkową stabilność pracy i uniwersalność. W praktyce realizatorzy mają możliwość podłączania dosłownie wszystkiego, niemal w każdym pomieszczeniu teatru, bez ograniczeń konfiguracyjnych. – Założenie było takie, aby sprzęt elektroakustyczny znajdujący się na wszystkich scenach był połączony w jeden większy system. W tej chwili połączone są dwie, czyli Malarnia i Stara Apteka, ale docelowo po remoncie w sieci znajdzie się również Duża Scena – dodaje Marcin Raatz.

Przyłącza znajdują się na każdej scenie (po kilkanaście), w salach prób, foyer i pomieszczeniu inspicjenta. Jeżeli jesteśmy już przy inspicjencie, należy wspomnieć o elemencie decydującym o powodzeniu każdego przedstawienia, czyli bezproblemowej komunikacji pomiędzy wszystkimi osobami zaangażowanymi w jego realizację tj. inspicjentem, aktorami, akustykami, ekipą techniczną itd. System inspicjencki w Teatrze Wybrzeże opiera się na cyfrowych rozwiązaniach firmy Clear-Com. W jego skład wchodzą interkomowe stacje bazowe rozmieszczone w strategicznych miejscach, takich jak stanowisko inspicjenta, stanowiska realizatorów dźwięku, oświetlenia i garderoby, oraz beltpacki FS II-BP. Te ostatnie charakteryzują się bardzo wytrzymałą obudową ze stopniem ochrony IP-65 oraz wyposażone są w baterie litowo-jonowe wytrzymujące ponad 18 godzin pracy. Do największych zalet systemu interkomowego Clear-Com, według pracowników Teatru Wybrzeże, należą niezawodna łączność, wysoka zrozumiałość mowy i cechy, które szczególnie ułatwiają codzienną pracę, czyli prostota obsługi i swoboda konfiguracji.

Tekst i zdjęcia: Marcin Ziniak, Muzyka i Technologia